Đèn Follow Spot Sân Khấu: Chọn Theo Khoảng Cách Chiếu

Cách chọn đèn follow spot (đèn đuổi) theo khoảng cách chiếu và góc zoom, đèn bóng HID hay LED, cách đặt đèn cho hội trường, nhà hát 400–800 chỗ, kèm ví dụ công trình thật.

Ca sĩ bước ra giữa sân khấu, cả khán phòng tối lại, chỉ còn một vòng sáng trắng bám theo người hát. Vòng sáng đó là của đèn follow spot (người Việt hay gọi là đèn đuổi, đèn dõi): một đèn công suất lớn đặt ở cuối khán phòng, kỹ thuật viên cầm cần lái đèn theo người diễn. Bài này giải thích cách chọn đèn follow theo khoảng cách chiếu, khi nào dùng đèn bóng, khi nào dùng đèn LED, và cấu hình Sunaudio thường tư vấn cho hội trường, nhà hát 400–800 chỗ.

Đèn Follow Spot Là Gì Và Khi Nào Cần

Đèn follow spot là đèn chiếu điểm do người điều khiển trực tiếp: kỹ thuật viên đứng sau đèn, cầm cần lái để vòng sáng bám theo ca sĩ, MC, diễn viên khi họ di chuyển. Khác với đèn moving head lập trình sẵn, đèn follow phản ứng ngay theo người diễn, nên dùng cho những lúc cần tách một người ra khỏi sân khấu.

• Nhà hát, trung tâm văn hóa: đơn ca, độc tấu, cải lương, kịch có diễn viên đi lại nhiều.
• Hội trường lớn: lễ trao giải, khai giảng, tuyên dương: người lên nhận giải được chiếu sáng từ lúc bước lên đến lúc về chỗ.
• Chương trình thu hình, phát sóng: mặt người diễn cần đủ sáng để máy quay lấy nét, kể cả khi đèn sân khấu đang chạy hiệu ứng tối.

Hội trường xã, phòng họp nhỏ dưới khoảng 200 chỗ thường không cần đèn follow: khoảng cách ngắn, vài đèn par COB chiếu mặt là đủ. Cấu hình đèn theo quy mô có trong bài đèn sân khấu hội trường.

Chọn Đèn Follow Spot Theo Khoảng Cách Chiếu

Điều quyết định là khoảng cách từ chỗ đặt đèn tới người diễn và góc chiếu của đèn. Cùng một góc chiếu, đặt càng xa thì vòng sáng càng to và càng tối. Bảng dưới tính đường kính vòng sáng trên sân khấu theo khoảng cách và góc chiếu (tính theo hình học, chưa xét độ sáng):

Khoảng cách đèn đến sân khấu	Góc 5°	Góc 10°	Góc 15°	Góc 30°
15 m	1,3 m	2,6 m	3,9 m	8,0 m
20 m	1,7 m	3,5 m	5,3 m	10,7 m
25 m	2,2 m	4,4 m	6,6 m	13,4 m
30 m	2,6 m	5,2 m	7,9 m	16,1 m
40 m	3,5 m	7,0 m	10,5 m	21,4 m

Vòng sáng ôm một người (khoảng 1,5–2,5 m) cần góc hẹp khi đặt đèn xa; đặt gần thì zoom rộng hơn

Vòng sáng ôm trọn một người đứng thường rộng khoảng 1,5–2,5 m. Nhìn bảng: đặt đèn cách sân khấu 20–30 m thì cần thu được về khoảng 5°; muốn chiếu cả một nhóm múa thì mở ra 15–30°. Vì vậy đèn follow nên có zoom, một đèn dùng được cho cả đơn ca lẫn tốp múa.

Đèn Follow Bóng HID Hay LED

Đèn follow có hai loại nguồn sáng. Ba mẫu LQE trên sunaudio.net cho thấy rõ sự khác nhau (thông số từ trang sản phẩm):

Mẫu	Nguồn sáng	Góc chiếu (zoom)	Khối lượng	Hợp với
LQE FS600	Bóng Philips 480 HID	5–30°	13 kg	Hội trường, nhà hát 400–800 chỗ
LQE FS1000	LED trắng, RGBW 4 trong 1	5–10°	33,9 kg	Đặt xa, cần đổi màu, không muốn thay bóng
LQE FS1600 Hi-CRI	LED trắng, RGBYOP 6 trong 1, chỉ số hoàn màu cao	5–10°	39,3 kg	Sân khấu lớn, chương trình thu hình cần màu da chuẩn

• Đèn bóng HID (FS600): gọn, nhẹ (13 kg), dải zoom rộng 5–30°. Bóng có tuổi thọ theo giờ chạy, đến hạn phải thay; tắt rồi nên chờ bóng nguội mới bật lại.
• Đèn LED (FS1000, FS1600): không thay bóng, đổi màu bằng LED thay cho kính màu. Đổi lại nặng hơn nhiều (34–39 kg), cần chân đế chắc và chỗ đặt rộng. FS1600 Hi-CRI có chỉ số hoàn màu cao, hợp với sân khấu có máy quay truyền hình.

LQE FS600: bóng Philips 480 HID, zoom 5–30°, nặng 13 kg

Hội Trường, Nhà Hát 400–800 Chỗ: Sunaudio Thường Tư Vấn FS600

Với hội trường, nhà hát 400–800 chỗ, khoảng cách từ cuối khán phòng hoặc ban công đến sân khấu thường nằm trong khoảng 15–30 m. Ở tầm này, chúng tôi thường tư vấn một đèn LQE FS600: dải zoom 5–30° đủ cho cả đơn ca lẫn tốp múa, đèn nhẹ nên một người khiêng lên ban công được.

Ví dụ thật: Trung tâm Văn hóa Nghệ thuật tỉnh Tây Ninh (khoảng 800 chỗ, có ban công hai tầng) dùng 1 đèn follow LQE FS600 trong hệ 91 đèn LQE, cùng đèn par chiếu mặt, đèn phủ màu và moving head, điều khiển từ bàn DK3000.

FS1000 hoặc FS1600 đáng cân nhắc khi chỗ đặt đèn xa hơn khoảng 30 m, khi chương trình thu hình thường xuyên cần màu da chuẩn, hoặc khi đơn vị không muốn lo thay bóng.

Đặt Đèn Follow Ở Đâu Và Những Lỗi Hay Gặp

1. Đặt đèn ở cuối khán phòng hoặc ban công, chính giữa trục sân khấu. Góc chiếu từ trên cao xuống khoảng 30–45° cho mặt người sáng đều, không bị chói mắt người diễn như khi chiếu ngang.
2. Chừa lối đi và chỗ đứng cho người điều khiển. Đèn follow cần người đứng sau suốt chương trình; đặt sát tường hoặc chen giữa ghế khán giả thì không xoay được đèn.
3. Đường điện riêng, không chung với âm thanh. Đèn follow nên lấy nguồn từ tủ điện đèn, tách khỏi đường điện âm thanh để tránh nhiễu.

Đèn follow chỉ là một phần của hệ đèn sân khấu: chiếu mặt, phủ màu, hiệu ứng cần đi cùng. Cấu hình đầy đủ theo quy mô có ở trang giải pháp đèn sân khấu; các công trình dùng đèn LQE xem Đoàn Cải lương Vàm Cỏ, hội trường Cao đẳng Công nghệ Thủ Đức và Nhà hát Nghệ thuật Đồng Nai. Sân khấu truyền hình ngoài trời xem âm thanh ánh sáng Nhà hát Biển Xanh, Countdown 2021.

Mua Đèn Follow Spot LQE Tại Sunaudio

Sunaudio là nhà phân phối độc quyền đèn LQE tại Việt Nam. Đèn LQE được bảo hành 12 tháng, có linh kiện và sửa tại xưởng Sơn Kỳ (TP.HCM). Mẫu phổ biến có hàng sẵn ở TP.HCM, mẫu ít dùng đặt theo dự án. Anh chị có thể xem đèn qua video, catalogue gửi qua Zalo, hoặc hẹn xem tại công trình đã lắp.

Câu Hỏi Thường Gặp

Đèn follow spot và đèn moving head khác nhau thế nào?
Đèn follow do người cầm lái trực tiếp, bám theo người diễn ngay lập tức. Moving head xoay bằng động cơ theo chương trình lập sẵn trên bàn đèn, hợp với hiệu ứng lặp lại theo nhạc.

Hội trường 500 chỗ cần mấy đèn follow?
Thường một đèn là đủ, đặt ở cuối khán phòng hoặc ban công. Sân khấu rộng, nhiều người diễn cùng lúc mới cần hai đèn chiếu từ hai bên.

Đèn follow nên đặt cách sân khấu bao xa?
Thường đặt ở cuối khán phòng hoặc ban công, cách sân khấu khoảng 15–30 m với hội trường 400–800 chỗ. Đèn có zoom thì chỉnh được vòng sáng cho vừa một người ở các khoảng cách này.

Đèn follow LED có tốt hơn đèn bóng không?
Không hẳn. Đèn LED không phải thay bóng và đổi màu dễ, nhưng nặng gần gấp ba (34–39 kg so với 13 kg). Hội trường, nhà hát tầm 400–800 chỗ dùng đèn bóng HID có zoom như FS600 vẫn đủ.